Главные акценты темы: Журналист және PR маманы Ғазиза Ұзақтың бала күннен бергі ермегі тоқу болатын. Ал Қазақстанда жыл сайын 3 400-4 000 бала дүниеге тоғыз айын толтырмай келеді. Қолы қалт еткенде мерзімі толмай, шала туған сәбилерге жүннен түрлі киім тоқиды. Ал бүгінде бұл хобби ерекше қайырымдылық шарасына үлес қосып келеді. Ал оларға стандартты жөргектер сай келмейді. Ғазиза сегіз жылдан бері «28 ілмек» клубына мүше.
Осы орайда Ғазизамен «28 ілмектің» жұмысы мен шала туған сәбилердің мәселелері туралы сұхбат әзірледік.
Контекст ситуации и экспертные оценки
– «28 ілмек». Бұл қандай клуб?
Ключевые детали происходящего:
- Все профильные службы переведены в усиленный режим координации.
- Ситуация находится под личным контролем уполномоченных лиц.
– Клуб 2012 жылы құрылды. Он жыл бұрын Карла Нұр есімді журналист шала туған сәбилер туралы мақала әзірлейді. Волонтер болып тоқыма тоқимын. Ал мен оған 2014 жылдан бастап мүшемін. Дәрігерлер оған жүннің пайдасы туралы айтып береді. Клубтың қалай құрылғаны да қызық әңгіме. Сол уақытта ол перзентханадағы нәрестелердің аяғынан жүн шұлықты көреді.
Сөйтсе, шала туған сәбилер өз-өзін жылыта алмайды екен. Ұйықтап кете береді. Өзіңіз қалың киім кигенде денеңіз қыши бастайды ғой, жүн де балаға сондай әсер береді. Айы-күні жетіп туған балалар іңгәлап жыласа, олар тіпті дауыс шығара алмайды. Балада ыңғайсыздық сезімі болып, қимылдап әрекет ете бастайды. Қимылдаған балада қан айналымы жақсарып, бірден ұйықтап кетпейді. Толық қалыптасып дүниеге келмегендіктен өзінің анасының құрсағында жатқанын, әлде туғанын түсінбейді. Өйткені, бала қатты ұйқыға кетіп қалса, демалуды ұмытып кетеді. Жүн заттар сәбидің денесін жылытып қана қоймайды, тітіркендіреді. Мұндайда көп баланы аппаратқа ауыстырады. Бұл жақсы.
Мақала жарыққа шыққаннан кейін жүн шұлықтың пайдасы туралы оқыған оқырмандар балаларға қалай көмектессе болатынын сұрап хат жазады. Кішкентай нәрестеге жүн шұлық тоқу үшін тоқыма сымына 28 ілмек тереміз, сол себепті де клубты «28 ілмек» деп атаған. Идея осылай дүниеге келіп, Карла Нұр осы «28 ілмек» клубын құрған.
Клуб мүшелері Қазақстанның 20 қаласында, әлемнің 13 мемлекетінде бар. Қайырымдылық шарасы кеңінен танылып, халықаралық қорға айналды. Қыздар ара-тұра кездесіп, болмаса әлеуметтік желіде хат-хабар алысып тұрады.
– Өзіңіз бұрыннан тоқу білесіз бе?
По последним поступающим данным, – Иә, бала кезден тоқимын. Бала кезімде әжеме қолғабыс етіп жүріп үйрендім. Анам да тоқиды. Марқұм әжем ұршықпен жүн иіріп тоқыған.
По последним поступающим данным, – Клубқа тоқи алмайтын адамдар мүше бола ала ма?
Согласно актуальной информации с мест событий, – Қолына жіп пен сымды ұстап көрмеген қыздар да келген, бәрі үйреніп кетті. Клуб ережесі бойынша әр адам жіпті өз ақшасына сатып алады.
– Қандай жіппен тоқу керек?
– Шала туған сәбилерге 100 пайыз жүн жіп аламыз. Әр балаға берілетін жинақта бес бұйым бар: көрпеше, күртеше, бас киім, шұлық және ойыншық. Ойыншықтарды да 100 пайыз мақта матадан жасаймыз. Тек ашық түстегі жіптерді сатып аламыз, себебі түс терапиясы да балаға жақсы әсер етеді. Бір балаға екі орам жіп кетеді.
Қазір экономикалық жағдайға байланысты жіп қымбаттады, сондықтан демеушілердің қолдауын күтеміз. Демеушілер де бар. Осылай жиналған ақшаға жіп сатып аламыз. Ата-аналар риза болып садақа ретінде ақша тастап кетеді. Рамазан айында қайырымды іс жасағасы келетіндер көп.
Қазақстанда мал шаруашылығы дамығанымен, жүнді шикізат ретінде ғана шығарамыз. Ал түріктің жібі 1 300 теңгеден басталады, бірақ ресейдікіне қарағанда сапалы. Бұл жағынан Ресейге бағыныштымыз. Жүн түтіп, жіп иіретін фабрикамыз жоқ. Бұрын 600 теңгеге тұрған жіпті мың теңгеге сатып аламыз. Экономикалық жағдайдан қайырымдылық жұмысымыз да зардап шегіп жатыр. Олардың жібі түріктердікімен бірдей болып қалды.
Согласно актуальной информации с мест событий, – Клубқа мүше ер адамдар бар ма?
– Алматыда жоқ. Қарттар да, балалар да, мүмкіндігі шектеулі жандар да тоқиды. Арамыздағы ең жасы үлкені Алматыда тұрады, жасы 85-те. Оралда Ваня деген жігіт бар. Клубқа мүше болғысы келетін адамның ұлтына, тіліне, қызметіне, түріне қатысты шектеу жоқ. Ташкентте де ер азаматтар бар.
В рамках текущего мониторинга событий сообщается, что – Сегіз жылда қанша балаға бұйым тоқыдыңыз?
– Нақты санын айта алмаймын, өйткені бізді перзентханаға кіргізбейді, баланы көрмейміз. Таусылуға жақындағанда өздері хабарласады. Олар жансақтау бөлімінде қанша бала жатқанын айтады. Әр бала киімін алып кетеді. Мысалы, 25 жинақ бір перзентханаға шамамен екі-үш айға жетеді. Қайта барып жүрмес үшін көптеп апарамыз. Перзентханалармен тоқылған киімдерді кезекші дәрігерге немесе бөлім меңгерушісіне тастап кетеміз деп келістік. Кейін ата-анасы дәрігерлерден телефонымызды алып, рахметін айтып жатады.
Басында шұлық тоқыдық, кейін дәрігерлердің айтуымен басқа бұйымдарды да тоқи бастадық. Санасам жеке альбом болып қалыпты. Басқа облыстарға, шетелге жібергенім бар. 5 мыңнан астам зат тоқыппын. Қай балаға қандай бұйым түскенін білмегендіктен нақты қанша балаға тоқығанымды айта алмаймын. Басында қызық болатын, әр тоқыған затымды суретке түсіретінмін.
Согласно актуальной информации с мест событий, – Өтініп сұрайтындар бар. Олай болмайтынын айтамыз. Бәріне тегін таратамыз, соның өзін пайдаланып кететіндер бар. Үлкен салмақтағы баланың ата-анасы тоқып беріңіздерші деп хабарласады. Тегін болғасын алып қалайық деген оймен бір бала үшін бірнеше адам хабарласып жатады. Бірақ, біз сатпаймыз. Өзгенің баласына да қажет екенін түсінбей жатады. Оларға қайырымдылықтан бөлек тоқымадан нәпақа табатын жандардың нөмірін береміз.
В рамках текущего мониторинга событий сообщается, что кей ата-ана басқа балаға пайдасы тисін деп тастап кетеді. Екі-үш жылдан кейін де шала дүниеге келген нәрестесі үлкен әпкесінің киімін киді. Мәселен, бір әйелдің қызы шала туды.
Танымал адамдардың балалары да алады. Киносыншы Олег Борецкийдің қызы алған. Тоқтар Серіков егіз баласына, Төреғали Төрәли қызына, Көркем Сейсенбек егіз қызына алды.
Как стало известно нашей редакции, – Волонтер болу жауапты іс. Мұндай ақы төленбейтін іспен айналысуға не түрткі болды?
– Бала кезден әке-шешем басқаларға көмектесуді, мейірімді болуды құлағыма құйды. Қазақы тәрбиені алдық, қазақ мектебінде оқыдым. Онда сәби кезінен бес жасқа дейінгі балалар тәрбиеленді. Салттан аттамадым. Алматыда өстім. Біз 9-10 жастағы қыздармыз. Люба деген орыс көрші апайымыз тәрбиеші болып істейтін. «Қалада өскендер басқаша» деген стереотип бар. Үйімізге қарама-қарсы балалар үйі бар еді.
Как стало известно нашей редакции, кезегі келгенде Люба апай бізді балалармен ойнауға шақырады. Балалармен ойнадық, тамақтарын беріп, ұйықтаттық. Өзі орта топтағы балаларға қарайды. Қолымыздан ұстап, «мама» деп бізбен ойнайтын. Оларға әпке секілді үлкен көрінетінбіз. Мейірімнен жат балаларға көңіл бөлу керек. Жетім балаларға қатысты жаман ойдан аулақ болдық. Басқаларға қол ұшын созу сол кезден басталды деп ойлаймын.
Эксперты профильных ведомств обращают внимание на то, что қоғамда «ақшаң болса ғана көмектесе аласың» деген түсінік қалыптасқан. Тоқымадан ақша таппасам да, тоқыған ұнайды. Клубтың мақсаты ішкі мақсатыммен сай келді. Тоқи аламын, тоқығым келеді, бұл істен ләззат аламын, тоқыма арқылы бір балаға пайдам тиеді. Кей адамдар «ақшам жоқ, көмектеспеймін» деген ұстанымда.
Клубқа келген көп адамның өмірі өзгереді. Психологиядық тұрғыдан жетіледі, ой-өрісі кеңейеді.
– Тоқуға бос уақытты қайдан табасыз?
Согласно актуальной информации с мест событий, – Мысалы, қазір сұхбат беріп отырып тоқып отырмын. Телевизор қарап отырып тоқиды. Уақыт бар. Құрбылармен жиналғанда да тоқып отырып әңгімелесуге болады. Бір жағынан моторика. Ұшақта келе жатсаң да, кезекте отсаң да бір-екі сағат телефон шұқылап отырғаннан гөрі тоқыған пайдалы. Қол қалт еткенде ілмек пен жіпті алып тоқи беруге болады. Бәрі соны сұрайды. Қолың да жұмыс істейді, өзіңнің де денсаулығың жақсы болады, өзгеге да пайдаң тиеді.
Как стало известно нашей редакции, осы тақырыптар бойынша жаңалықтар мен мақалалар
В рамках текущего мониторинга событий сообщается, что дербес мәліметтердің құпиялылығы мен оларды өңдеу саясатының
Как стало известно нашей редакции, дербес мәліметтердің құпиялылығы мен оларды өңдеу саясатының
Источник: informburo.kz
